Punktacja pomocnicza

Moderator: kolokwium

Punktacja pomocnicza

Postprzez rutra » 04 lip 2019, 02:43

Niektórzy zawodnicy pytają mnie o punktacje pomocniczą. Liczyłem już jednej osobie w systemie kołowym punktację Bergera przed ostatnią rundą - co musi się stać aby wygrała turniej. Ostatnio zapytano mnie co w sytuacji gdy zawodnik wycofał się po kilku partiach oraz czy wycofując się z rundy nie otrzymamy punktów do buchholza. Zapewne wielu sędziów tego nie wie, gdyż wszystko liczy program, ale później może dojść do nieporozumień. Osobiście bardziej szczegółowo zapoznałem się z tematem podczas Centralnego Kursu Sędziowskiego w Poznaniu w 2017 roku. W tym poście przedstawię najpopularniejsze kryterium jakim jest Buchholz.

Buchholz

Najpopularniejszym kryterium pomocniczym w systemie szwajcarskich jest punktacja Buchholza. Wyróżnić możemy:
1. Buchholz Cut-1
2. Median Buchholz
3. Buchholz

Na turniejach w Polsce najczęściej spotykane jest to 2. i 3. kryterium, a gdy grałem raz na turnieju we Włoszech 5 rund, to 1. kryterium był cały Buchholz. Czym się różnią? Najprościej mówiąc Buchholz jest to suma punktów przeciwników. Median Buchholz jest to Buchholz z odjęciem skrajnych wyników (nie liczymy punktów przeciwnika, który zdobył najwięcej i przeciwnika, który zdobył najmniej punktów). Buchholz Cut-1 jest to Buchholz z odjęciem przeciwnika z najmniejszą liczbą punktów. Zdarzają się jednak wyjątki.

Wyjątkowe przypadki:
a) Przeciwnik otrzymał punkt bez gry (wygrana walkowerem, pauza).
b) Przeciwnik nie otrzymał punktu z powodu nierozegrania partii (przegrana walkowerem, wycofanie z rundy)
c) Zawodnik otrzymał punkt bez gry (wygrana walkowerem, pauza)
d) Zawodnik nie otrzymał punktu bez gry (przegrana walkowerem, wycofanie z rundy)

W przypadkach a),b) do punktacji buchholza dodajemy 0,5pkt (a nie 0pkt lub 1pkt)
W przypadkach c),d) obliczamy "wirtualnego przeciwnika".


"Wirtualny przeciwnik"

Wzór:

Svon = SPR + (1 - SfPR) + 0,5* (n-R)

Svon - liczba punktów wirtualnego przeciwnika po rundzie n
SPR - liczba punktów zawodnika przed rundą R
SfPR - wynik zawodnika z rundy R
R - runda, w której zawodnik nie gra
n - liczba zakończonych rund

***
Kilka przykładów:

Akademickie Mistrzostwa Polski Mężczyzn 2017

Kolejno: miejsce, zawodnik, punkty, MBch., Bch.

3. AB 7pkt 44,00 56,00
4. KJ 7pkt 44,00 54,50

Suma punktów przeciwników

http://www.chessarbiter.com/turnieje/20 ... =pl&tb=14_

3. AB 4+5,5+6,5+8+5,5+6,5+7+6+7 = 56 (MBch. 44 - odrzucamy 4 i 8)
4. KJ 3,5+6+6,5+7+6+7+7+6,5+6 = 55,5 (MBch. 45 - odrzucamy 3,5 i 7)

Sumując punkty przeciwników wychodzi nam, że zawodnik KJ powinien zająć 3. miejsce w klasyfikacji generalnej i zdobyć brązowy medal. Jak to się stało, że zawodnik zajął 4. miejsce? Kolorem czerwonym zaznaczyłem punkty przeciwników KJ, którzy nie rozegrali wszystkich partii.

1. przeciwnik KJ z drugiej rundy zdobył 6 punktów, ale pierwszą partie wygrał walkowerem.
2. przeciwnik KJ z dziewiątej rundy zdobył 6 punktów, ale pierwszą partie wygrał walkowerem.

W obu przypadkach do obliczeń Buchholza dodajemy po 5,5pkt (a nie 6pkt, gdyż wygrana walkowerem przeciwnika KJ jest liczona za 0,5pkt a nie za 1pkt).

Prawidłowe obliczenia:

4. KJ 3,5+5,5+6,5+7+6+7+7+6,5+5,5 = 54,5 (MBch. 44 - odrzucamy 3,5 i 7)

&&&

W niedawno zakończonym turnieju w Rudniku nad Sanem nie odbyło się kilka partii. Pozwolę sobie przytoczyć kilka przykładów obliczenia buchholza.

Jeden z zawodników grał od 2. rundy, w pewnym momencie wycofał się z turnieju. Inny zawodnik nie zagrał jednej partii (przegrana walkowerem). Były też pojedyncze przypadki wycofania z kojarzenia (m. in. ja nie mogłem zagrać ostatniej partii). W kilku rundach była nieparzysta liczba graczy co wiązało się z pauzą.

Przedstawię obliczenia dla kilku przypadków.

http://www.chessarbiter.com/turnieje/20 ... =pl&tb=14_

2. BT 4,5+8,5+4+4,5+4,5+5+5,5+6,5+4,5 = 47,5 (MBch. = 35)

1) Przeciwnik BT z rundy 3. wygrał walkowerem rundę szóstą i przegrał walkowerem rundę dziewiątą
2) Przeciwnik BT z rundy 5. nie rozegrał dziewiątej rundy
3) Przeciwnik BT z rundy 8. wygrał dziewiątą rundę walkowerem

We wszystkich trzech przypadkach liczymy 0,5pkt za nierozegraną partię.

Prawidłowe obliczenia:

4,5+8,5+4+4,5+5+5+5,5+6+4,5 = 47,5 (MBch. = 35)

W tym przypadku akurat wszystko się "wyrównało".

---

3. HM 4,5+3,5+4,5+8,5+4,5+5,5+4,5+7+4= 46,5 (MBch. = 34,5)

Bardziej skomplikowany przypadek

1) Przeciwnik HM z rundy 1. w jednej partii pauzował
2) Przeciwniczka HM z rundy 2. nie grała 2 partii
3) Przeciwnik HM z rundy 7. nie grał 1 partii
4) Ostatnią partie HM wygrał walkowerem

Pierwsze trzy przypadki analogicznie dodajemy 0,5pkt zamiast 1 w przypadku pauzy, dodajemy 0,5pkt zamiast 0 w przypadku nierozegrania partii. W czwartym przypadku obliczamy "wirtualnego przeciwnika".

Wzór:

Svon = SPR + (1 - SfPR) + 0,5* (n-R)

W omawianym przypadku:

Svon = 5,5 + (1-1) + 0,5*(9-9) = 5,5

Prawidłowe obliczenia:

3. HM 4+4,5+4,5+8,5+4,5+5,5+5+7+5,5 = 49 (MBch. = 36,5)

---

17. TZ 0+4,5+2,5+4,5+4,5+4+0+0+0 = 20 (MBch. = 13,5)

1) Zawodnik TZ nie grał 1. rundy
2) Przeciwnik TZ z rundy 3. pauzował
3) Przeciwnik TZ z rundy 5. pauzował
4) 6. rundę TZ przegrał walkowerem, pozostałych nie grał

W przypadkach 2) i 3) za pauzę dodajemy 0,5pkt, a nie 1pkt.
W przypadkach 1) i 4) obliczamy wirtualnego przeciwnika

1) Svon = 0 + (1 - 0) + 0,5* (9-1) = 5
4) Svon = 3 + (1 - 0) + 0,5* (9-6) = 5,5
Svon = 3 + (1 - 0) + 0,5* (9-7) = 5
Svon = 3 + (1 - 0) + 0,5* (9-8) = 4,5
Svon = 3 + (1 - 0) + 0,5* (9-9) = 4

Prawidłowe obliczenia:

17. TZ 5+4,5+2+4,5+4+5,5+5+4,5+4 = 39 (MBch. = 31,5)

---

15. DW 4,5+5+7+4,5+4,5+3+8,5+4,5+0 = 41,5 (MBch. = 33,0)

1) DW wygrał walkowerem jedną partie
2) Przeciwnik DW z rundy 8. nie rozegrał jednej partii
3) DW przegrał walkowerem jedną partie

W przypadku 2) do nierozegranej partii przeciwnika DW dodajemy 0,5pkt
W przypadkach 1) i 3) liczymy "wirtualnego przeciwnika"

1) Svon = 3 + (1-1) + 0,5* (9-6) = 4 ,5
3) Svon = 4 + (1-0) + 0,5* (9-9) = 5

Prawidłowe obliczenia:

15. DW 4,5+5+7+4,5+4,5+4,5+8,5+5+5 = 48,5 (MBch. = 35,5)
Avatar użytkownika
rutra
 
Posty: 6766
Wiek: 25
Dołączył(a): 14 maja 2009, 14:51
Lokalizacja: Leżajsk
Podziękował : 1671 razy
Otrzymał podziękowań: 2110 razy
Ranking: 1569

Re: Punktacja pomocnicza

Postprzez zulu » 07 lip 2019, 17:08

Titrant napisał(a):Nieźle napracowałeś się przy tym poście. :-)

Żaden program w 100% prawidłowo nie liczy punktacji pomocniczej. Kwestia doboru danych, sposobu wprowadzania i ewentualnych korekt.

Napracował się a można wszystko bez wzorów zamknąć w 3 zdaniach.
Dla punktacji pomocniczej mamy inna kolumnę końcowych wyników, w której wynik pauzy i walkowera oraz wycofania przyjmuje się za 0,5.
Jeżeli zawodnik nie rozegrał partii (walkower, pauza, wycofał się z kojarzenia) to przyjmuje się, że grał z wirtualnym przeciwnikiem.
Wirtualny przeciwnik ma liczbę punktów jaką zawodnik zdobył przed partią z nim,
w partii przyjmuje się:
"rzeczywisty wynik przeciwnika" = 1 - wynik zainteresowanego zawodnika,
w następnych rundach przyjmuje się, że wirtualny przeciwnik zremisował.

Programy różnie sobie radzą jak przeciwnik zaczął grę od drugiej rundy.
Czy ma znaczenie że był od razu wpisany i zaznaczone wycofanie się z kojarzenia w pierwszej rundzie?
Czy ma znaczenie wycofanie zawodnika z turnieju zamiast wycofania zawodnika z kojarzenia w ostatnich rundach?
To ostatnie akurat nie ma znaczenia dla punktacji pomocniczej dlatego wykorzystuję to czasami przy wyświetlaniu wyników końcowych bez wycofanych ale w starym widoku serwisu (nowy widok nie reagował na ustawienie bez wycofanych).
zulu
 
Posty: 131
Dołączył(a): 19 maja 2007, 15:28
Lokalizacja: Szczytno
Podziękował : 6 razy
Otrzymał podziękowań: 26 razy

Re: Punktacja pomocnicza

Postprzez rutra » 07 lip 2019, 17:40

Zgadza się, napisałem 4 przypadki, co dla każdego przypadku i rozwinąłem jak liczyć "wirtualnego przeciwnika". Ale wiem, że nie każdy mógł zrozumieć, więc podałem kilka przykładów.

Nie wiem jak z innymi programami, ale we wspomnianym turnieju w Rudniku nie mogłem zagrać ostatniej rundy i zostałem po 8. rundzie wycofany z turnieju. Bez względu na to czy zostałem wycofany z turnieju, czy tylko bym został wycofany z kojarzenia chessarbiter liczy "wirtualnego przeciwnika" i buchholz wychodzi taki sam.

Taka ciekawostka, gdyby zawodnik z 3. miejsca rozegrał ostatnią partie i by wygrał (wynik 1-0 zamiast +/-) wówczas uzyskałby niższego buchholza, bo otrzymałby 4pkt od przeciwnika, a nie "wirtualnego przeciwnika", jednak ostatecznie nie miało to wpływu na końcowe wyniki (0,5pkt straty do 2. i 1pkt przewagi nad 4. miejscem). Natomiast raz jeden zawodnik opowiadał jak pojechał na turniej do Niemiec, zagrał od 2. rundy, turniej wygrał i właśnie duże znaczenie dla punktacji pomocniczej miało to że w pierwszej rundzie nie grał.

Co do wpisu, to zajęło mi grubo ponad godzinę, z wszystkimi obliczeniami. :D
Avatar użytkownika
rutra
 
Posty: 6766
Wiek: 25
Dołączył(a): 14 maja 2009, 14:51
Lokalizacja: Leżajsk
Podziękował : 1671 razy
Otrzymał podziękowań: 2110 razy
Ranking: 1569

Re: Punktacja pomocnicza

Postprzez Kaczmar » 09 lip 2019, 14:33

Jak robiłem kurs sędziowski to akurat wchodził wirtualny przeciwnik. Pamiętam jak liczyłem, liczyłem i mi nie wychodziło (bo miałem materiały sprzed wirtualnego przeciwnika). Ile ja wtedy tych obliczeń na kartkach porobiłem. Ale dzięki temu do tej pory pamiętam jak liczyć :).
Kaczmar
 
Posty: 385
Wiek: 45
Dołączył(a): 07 gru 2011, 23:36
Lokalizacja: Legionowo
Podziękował : 221 razy
Otrzymał podziękowań: 296 razy
Ranking: 0
FICS: Kaczmar


Powrót do Zasady, regulaminy, przepisy

Kto przegląda forum

Użytkownicy przeglądający ten dział: Brak zidentyfikowanych użytkowników i 3 gości



REKLAMA

Gdy masz problemy z matma czasami najlepszym rozwiazaniem sa Korepetycje z Matematyki
Zadania Szachowe